Witamy na serwisie internetowym pociecha.net.pl

Stronę poświęciliśmy wychowaniu dzieci, szczególnie tych najmniejszych


CZYNNIKI SZCZĘŚCIA DZIECKA TKWIĄCE W RODZINIE (WYBRANE PROBLEMY)

PRÓBA OKREŚLENIA SZCZĘŚCIA DZIECKA W RODZINIE W literaturze pedagogicznej nie ma definicji, która chociażby najogólniej wyjaśniała, co należy rozumieć przez szczęście dziecka w rodzinie. Wynika to z tych samych przyczyn, dla których nie wyodrębniano tematu szczęścia. Jednak sformułowania „szczęście dzie­cka" czy „szczęśliwe dzieciństwo" są tak często używa­ne, że konieczne wydaje się bliższe ich sprecyzowanie. Nie jest to zadanie łatwe, ponieważ kryteria oceny mogą być różne. Można przyjąć za podstawę definicji zarejestrowane w badaniach wyobrażenia rodziców o tym, co jest dla dziecka źródłem szczęścia, co jest dla niego dobre. Byłoby to jednak równoznaczne z przyjęciem za podstawę czynników bardzo subiek­tywnych, niejednokrotnie odbiegających daleko od te­go, co w kategoriach obiektywnych ma pozytywny wpływ na rozwój dziecka i jego przygotowanie do sa­modzielnego życia. Konieczne więc jest inne ujęcie problemu. Wyraża się cno w przyjęciu za podstawę ustaleń generalnych zadań wychowania oraz funkcji, jakie powinna speł­niać dobra rodzina. Ujmując problem w takim aspekcie można powiedzieć, że na szczęście dzie­cka w rodzinie składa się wszystko, co służy jego rozwojowi, wywołuje w nim pozy­tywne stany psychiczne, jest źródłem zadowolenia z własnej sytuacji i przy­czynia się do akceptowania środowiska rodzinnego. W sformułowanym określeniu wyod­rębnione i uwypuklone zostały dwie płaszczyzny: pierwsza wiąże się ściśle z warunkami pobudzającymi fizyczny, umysłowy i społeczno-moralny rozwój dzie- cka, druga dotyczy bogatej i złożonej sfery jego su­biektywnych odczuć, przeżyć i doświadczeń. Uważamy, że dopiero takie ujęcie problemu jest pełne i może stanowić punkt wyjścia do szerszej, bardziej pogłębionej analizy. Do najważniejszych czynników, które w obu wymienionych płaszczyznach zapewniają prawidłowy rozwój i wychowanie dziecka należą: atmosfera w rodzinie charakteryzująca się poczu­ciem więzi, wspólnotą dążeń, umiejętnością współży­cia i współdziałania, wzajemnym szacunkiem i zrozu­mieniem, tolerancją odmienności upodobań i zaintere­sowań, solidarnością rodzinną, postawy rodziców wobec dzieci, a przede wszyst­kim poczucie odpowiedzialności za ich pomyślny roz­wój i prawidłowe wychowanie, orientacja w sprawach podstawowych dla pedago­gicznej działalności rodziców oraz umiejętność orga­nizowania procesu wychowania w rodzinie, umiejętność łączenia wychowania w rodzinie z in­nymi formami oddziaływania wychowawczego, zwłasz­cza z oddziaływaniem instytucji o charakterze plano­wym (przedszkole, szkoła). Treści zawarte w sformułowanych punktach wskazu­ją na to, że obowiązki rodziców wykraczają poza za­biegi pielęgnacyjne i zaspokajanie materialnych po­trzeb dziecka. Uwaga ma uzasadnienie w łatwo dostrze­ganych brakach w organizowaniu sytuacji wychowaw­czych w rodzinie, co staje się niejednokrotnie źródłem licznych niepowodzeń i trudności, niekiedy nawet po­ważnych deformacji.